Hoeveel wordt er verspild in supermarkten?
Tags
Supermarkten hebben de afgelopen jaren grote stappen gezet in het terugdringen van voedselverspilling. Tussen 2018 en 2023 realiseerde de retailsector een reductie van 34%, daarmee behoort de supermarktbranche tot de best presterende sectoren in de voedselketen. De afgelopen jaren zet die daling zich echter niet verder door.
Brood en vlees bewijzen dat volhouden loont
Twee categorieën laten zien wat mogelijk is met een gerichte, volgehouden aanpak. De verspilling van brood daalde met 31% ten opzichte van 2018, mede dankzij initiatieven als 'brood van gisteren' en slimmere vraagprognoses via AI. Nog opvallender is de daling bij vers vlees en vis: 45% minder verspilling dan in 2018. Omdat vlees en vis een grote CO₂-impact hebben, levert die reductie ook een flinke winst op voor het klimaat.
Zuivel en AGF vragen om extra aandacht
Bij zuivel, eieren en kant-en-klaar gekoelde producten steeg de verspilling met 14% ten opzichte van 2018. Een verklaring kan zijn dat de omvang van deze categorieën de afgelopen jaren flink is gegroeid en er bovendien veel nieuwe producten zijn gelanceerd. Bij nieuwe producten valt de verspilling aanvankelijk vaak wat hoger uit omdat nog onbekend is hoe deze aanslaan en het lastiger te prognosticeren is.
Dit blijkt uit onderzoek door Wageningen University & Research op basis van zelfrapportage door supermarkten, in opdracht van het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel (CBL) en het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, gecoördineerd door Samen Tegen Voedselverspilling. Aan deze zelfrapportage werkten tien Nederlandse (online) supermarktketens mee: Albert Heijn, Aldi, Crisp, DekaMarkt, Dirk, Hoogvliet, Jumbo, Lidl, Picnic en PLUS. Samen beslaan zij circa 90% van de Nederlandse markt. Ook HelloFresh heeft data aangeleverd.
Zelfmonitor voedselverspilling
Sinds 2018 wordt de voedselverspilling inzichtelijk gemaakt. De deelnemende supermarktketens rapporteren op vrijwillige basis over hun voedselverspilling en verstrekken - op basis van vertrouwelijkheid - gegevens aan Wageningen University & Research. WUR voert op haar beurt de data-analyse en opschaling voor de totale Nederlandse markt uit. De retailmonitor Voedselverspilling is een initiatief van het CBL en onderdeel van de uitvoeringsagenda van de stichting Samen Tegen Voedselverspilling. Het onderzoek wordt gefinancierd door het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur.
Verspillingscijfers supermarkten
Supermarkten werken aan het terugdringen van verspilling
Hoe zetten supermarkten zich in om verspilling te voorkomen, verminderen en verwaarden?
Ze zetten onder meer in op efficiënte samenwerking met leveranciers, samenwerking met consumenten en hergebruik van reststromen.
Werken aan oplossingen
Supermarkten zetten daarnaast volop in op oplossingen op meerdere vlakken, zoals:
Innovaties op het gebied van het reduceren van voedselverspilling, zoals met Artificial Intelligence (AI), dynamic pricing en scanners om de versheid van versproducten beter in te schatten.
Ontwikkeling van nieuwe producten voor de huismerken van supermarkten op basis van reststromen, denk aan pastasaus van overgebleven tomaten of cake van overgebleven bananen. Daarnaast werken ze aan het langer houdbaar maken van producten, bijvoorbeeld bij brood.
Daarnaast werken supermarkten aan consumentenvoorlichting met o.a. bewaaradviezen en tips voor het gebruik van restjes.
Meerdere supermarktketens zijn bovendien onderdeel van de Coalitie Houdbaarheid. Daarin is afgesproken om op tenminste 50% van de huismerkproducten de houdbaarheidsdatums te verduidelijken met iconen. Uit onderzoek blijkt dat onduidelijkheid over houdbaarheidsdatums namelijk één van de grootste redenen voor verspilling is bij de consument thuis.